ابن سعد ( مترجم : محمود مهدوى دامغانى )

219

الطبقات الكبرى ( فارسي )

( 1 ) محمد بن عبد اللّه اسدىّ از كثير بن زيد ، از مطلّب بن عبد اللّه بن حنطب ، از عايشه نقل مىكند كه مىگفته است * رسول خدا ( ص ) مىفرمود : هيچ پيامبرى نيست مگر آنكه نخست او را قبض روح مىكنند و نمونه‌هاى پاداش و ثواب را بر او مىنمايند و سپس روحش را به او باز مىگردانند و او را مخيّر مىسازند كه در جهان بماند يا به پيشگاه الهى ملحق شود . گويد ، اين را در خاطر داشتم و پيامبر ( ص ) را بر سينهء خود تكيه داده بودم و در چهره‌اش مىنگريستم كه ناگاه گردن آن حضرت به يك سو خم شد و گفتم رحلت فرمود ، و آنچه را گفته بود در خاطر داشتم . ناگاه ديدم چشم گشود و نگريست . گفتم به خدا سوگند كه ما را نخواهد برگزيد . پس فرمود : « همراه برترين دوست در بهشت ، و همراه آنان از پيامبران و صديقان و شهيدان و صالحان ، و آنان بهترين همنشين‌اند » . محمد بن عمر [ واقدى ] ، از اسامة بن زيد ليثىّ ، از زهرىّ ، از سعيد بن مسيّب و گروهى از اهل علم نقل مىكند كه عايشه همسر رسول خدا ( ص ) مىگفته است * پيامبر ( ص ) چنين مىفرمود كه هيچ پيامبرى قبض روح نمىشود تا آنكه جايگاهش را در بهشت به او مىنمايند و سپس مخيّر مىشود . گويد : و چون احتضار به رسول خدا ( ص ) دست داد ، سر ايشان بر دامان من بود و ساعتى از خود بىخود شد . آن گاه بهتر شد و ديدگان گشود و به سقف خانه چشم دوخته گفت : پروردگارا به سوى برترين دوست . عايشه گويد : دانستم كه آن حضرت ما را نخواهد برگزيد و دانستم كه آن حديث صحيح است و اين آخرين كلامى بود كه پيامبر ( ص ) بر زبان آورد . محمد بن عمر [ واقدى ] از محمد بن عبد اللّه ، از زهرىّ ، از ابو بكر بن عبد الرحمن بن حارث ، از امّ سلمه همسر رسول خدا ( ص ) هم نقل مىكند كه مىگفته است * در آن حال گفتم رسول خدا ( ص ) زندگى با ما را اختيار نخواهد فرمود . ابو اسامة حمّاد بن اسامة و عبد اللّه بن نمير از هشام بن عروة ، از عبّاد بن عبد اللّه بن زبير ، از عايشه نقل مىكنند كه مىگفته است * پيش از آنكه پيامبر ( ص ) رحلت فرمايد ايشان را به سينهء خود تكيه داده بودم و شنيدم كه فرمود : پروردگارا مرا بيامرز و بر من ترحم فرماى و مرا به برترين دوست ملحق كن . معن بن عيسى از مالك بن انس ، و معلّى بن اسد از عبد العزيز بن مختار ، و جملگى از هشام بن عروة ، از عبّاد بن عبد اللّه بن زبير ، از قول عايشه نقل مىكرده‌اند كه مىگفته است * از پيامبر خدا ( ص ) شنيدم كه فرمود : پروردگارا مرا بيامرز و به من ترحم فرماى و مرا به